Hasan Bildîrîcî, li dijî xwarina 8 kulîlkên, helwesta xwe ya dilsozî, eşkere û vekirî tîne ziman. Heş nirxên ku me li jor rêz kirin diparêze.

KULÎLKÊN GUNEHKARIYÊ

Medeni FERHO

Pırtûkên ku berî 1000 salî hatine nivîsandin hene. Yek ji wan berî çendekî kete destên min. Berî ku bixwînim, hevalekî pasajek ji wê pirtûkê dabû min. Di pasajê de, dagirkeriya li hemberî Mezopotamya û barbariya wan hêzên dagirker dihate dikirandin. Mijara pirtûkê Sumerî bûn, Babîlî bûn, xaka Mezopotamya bû..

Parçeyek ji Mezopotamya, mîna doh û pêr, îro jî di xaka Kurdistanê de ye. Mijara me jî, bi dîroka pêr, doh û îro re têkildar e. Bi mirovên kurd, yên pêr, doh û îro re têkildar e.

Kurdistan di nava agir de dişewite. Ciwanên kurd şehîd dikevin. Dijminên ku xaka Kurdistanê dagir kirine, hiş û ramanê kurdîtiyê parçe kirine, hest û baweriya kesayetiya kurd kuştine, mîna doh û pêr, îro jî dinava hevkariyê de ne. Hêzên navneteweyî ji bo berjewendiyên aborî û startejîk, bi dewletên statukoparêz re hevkariyê dikin. Dixwazin ku mîna destpêka sedsala 20an, wargehên rojê, welatê çîrokên li ber heyva li çardehan hatine ristin û hunandin û çiyayên bi dîlana stêrikan re govendê digirin, car din bikin Îsmaîlê qurban.

Ev trajediya dîrokî ye.

Trajedî, gelek caran mirovan pûç dike, di aliyê mêjî de şiloşatî-felc dike. Rewşenbîriya civakan tarûmar dike û ji rastiya civakê, ji rastiya dîrokê dûr dike, nexweş dike. Rewşenbîrî xwedawendiya zanistî ye. Rewşenbîr, pêwiste dikaribe nefsa xwe û her kulîlkê/mêweyê nexwê. Di aliyê neteweyî de, di aliyê berpirsiyariya civakî û paşerojan de, weke mînaka Xwedawendê Zanistê a Sumeriyan, mêweyên qedexe nexwê...

Em mînaka ola Sumeriyan bidin û piştre bêne ser rastiya îroyîn: Xwedawenda Sumeriyan ya erdê, 8 kulîlkên ku çandibûn, qedexe dike. Lê Xwedawendê Zanistê, 8 kulîlkan jî dixwe. Xwedawenda Erdê, Xwedawendê Zanistê ceza dike. Ji sedema cezakirinê jî, Xwedawendê Zanistê, ji 8 parçeyên laşê xwe nexweş dikevê. Xwedawend teva daxwaza efûkirina Xwedawendê Zanistê dikin. Xwedawenda Erdê jî, bi her efû kirina parçeyek ji laşê Xwedawendê Zanistê, xwedawendekî nû diafirîne. Lê gunhekarî dest pê kiribû û di encamê de, bi Adem û Hawa, tê rûwê erdê û heya îro berdewam dike.

Trajediya rewşenbîriya Kurd jî, ji gunehkariya Xwedawendê Zanistê û berdewama heman gunhekariyê, ku di şexsê Adem û Hawa de berdewam dike ne cûdatir e. Dilsozekê rojnamegeriya xweser ku di çarçoveya etîkên rojnamegeriyê de kar dike, Hasan Bildîrîcî ye. Demeke dirêj e ku ez nivîsên wî, pirtûkên wî dişopînim. Dilsozê têkoşîn û berxwedana azadiya kurd e. Xwedî hiş û ramanekî entelektuelî ye. Li hemebrî hiîemdniyên cûda birêz e. Ya herî giring jî, li hemberî ciwanên canfeda û cengawer jî, xwedî nivîsên xetbizerî ye.

Balkêş e ku hinek ji kes û derdorên di gunehkariya xwedawendiya zanistê de israr dikin, li hemberî nivîsên Hasan Bildîrîcî yên dawî, ketine nava êrîşkeriyan. Bêguman, her kes ne mecbur e ku nivîsên Bildîrîcî erê bikê û bipesinîne. Lê, her kes mecbûrê ku di çarçoveya exlaqê rojnamegeriyê de, di çarçoveya exlaqê rexnegirîyê de nêzîkî nivîsên Hasan Bildirîcî bibe. Ji ber ku rojnamegerî/rojnamevanî parîeyek ji hêza dewletî ye, rexne û rexnegîrî jî parçeyekî giring ji kultura civakî ye û her du beş jî, di zanîngehan de têne xwendin. Her du kar û pîşe û beşên znaistê xwedî pîvanên etîkî ne.

Lê balkêş e ku trajediya dîrokî ku îro li xaka Kurdistanê, li hemberî gelê kurd, ji ezman agir dibarîne, ji erdê agir difûrîne; xwarina 8 kulîlkên qedexe, ji aliyê rewşenbîrên kurd ve berdewam dike.

Yek, ji van kulîlkan dilsoziya bi Têkoşîna azadiya Kurd re ye... Mirov dikare ne ligel PKKe be, lê pêwiste, mirov ne li dijî her karûxebatên wê be. Ev nexweşî ye...

Du, ji van kulîlkan dilsoziya li hemberî şehîdên Kurdistanê ye... Ew ciwanên ku bi cengawerî xwîna xwe dirijînin û bedena xwe dikine mertal, canê xwe didin û dibine xwedawendê afirandina cîhana Kurdistanê.

Sê, ji van kulîlkan, dilsoziya bi azadiyê re ye... Azadî pîrozî jî ye... Gihiştina jiyana bû rûmet e û cih girtina rûmetdarî ya di nava malbata cîhanê de ye.

Çar, ji van kulîlkan yek, dibin her hoy û mercan de erêniya azadiya gelê kurd e. Azadiya kurd jî, bi dijberiya Tevgera Azadîxwaz a Gelê Kurd nabe. Di şerê azadiyê de, mafê kesî tune ye ku xwe bi navê bê terefî nîşan bide. Bê terefî cih girtine ligel dijmin e.

Pênc, Ji van kulîlkan yek, dilsoziya bi cografya Kurdistanê re ye. Her roj cografya Kurdistanê tê bombarduman kirin. Mafê kesî tune ye ku li dijî kesên ku parastina cografya Kurdistanê dikin derbikeve. Li dijî kultura parastina belgeyî ya nivîskî êrîşkeriyan lidarbixe. Lê her kes mecbûr e, li dijî dagirkerî û şewitandina xaka Kurdistanê derbikeve.

Şeş, ji van kulîlkan yek, dilsoziya bi yekîtiya neteweyî re ye. Mafê kesî tune ye ku li dijî yekîtiya neteweyî derbikeve û enî, hêz û parçeyên Kurdistanê bêne hemberî hev.

Heft, ji van kulîlkan yek, parastina nirxên civakî ne... Di vê çarçoveya fereh de, aliyê psîkolojîk, sosyolojîk û hwd. teva hene.

Heşt, ji van kulîlkan berpirsiyariya li hemberî dîroka kurd e. Dîrok nivîsandin e û belge kirina hebûna kurd û Kurdistanê ye. Bi van teva re, berz kirina netew/nîjada kurd e.

Hasan Bildîrîcî, li dijî xwarina 8 kulîlkên, helwesta xwe ya dilsozî, eşkere û vekirî tîne ziman. Heş nirxên ku me li jor rêz kirin diparêze. Lê ew kesên ku ne nivîsên wî, ne hişmendiya wî, malbata wî, dayika wî, di çarçoveyeke ku etîk, rê û rêbazên rexnegîriyê û rojnamgeriyê ranagire, kirine hedef, pêr jî, doh jî ew kulîlkên gunehakriyê xwarine, îro jî dixwun.

medeniferho@hotmail.com